Wet- en regelgeving (Duitsland)

Belastingverdrag
Tussen Nederland en Duitsland is sinds 16 juni 1959 een verdrag van kracht ter vermijding van dubbele belasting en ter voldoening van inkomsten- en vermogensbelasting, (Traktatenblad 1959 Nr. 85). Hierop zijn drie aanvullende protocollen uitgebracht van 13 maart 1980 (Traktatenblad 1980 Nr. 61), 21 mei 1991 (Tractatenblad 1991 Nr. 95) en 4 juni 2004 (Traktatenblad 2004 Nr. 101), respectievelijk van kracht op 1 januari 1981, 20 februari 1992 en 30 december 2004. Zowel natuurlijke als rechtspersonen kunnen aanspraak maken op het Nederlands-Duitse belastingverdrag. Het verdrag is van toepassing op de volgende belastingen:
Körperschaftsteuer;
Einkommensteuer;
Lohnsteuer en Aufsichtsratsteuer;
Kapitalertragsteuer;
Abgabe Notopfer Berlin;
Vermögensteuer;
Gewerbesteuer;
Grundsteuer.
Het verdrag is niet van toepassing op de Nederlandse en Duitse successie- en schenkingsrechten. Het verdrag is wel van toepassing op later ingevoerde gelijksoortige belastingen. Daarom valt ook de solidariteitsheffing onder de toepassing van het verdrag.

Nieuw verdrag
Nederland en Duitsland voeren al geruime tijd onderhandelingen over een nieuw Nederlands-Duits belastingverdrag. In 2007 zijn deze onderhandelingen echter stopgezet als gevolg van verschillen van inzicht. Het is onduidelijk wanneer de onderhandelingen verdergaan.

Meer informatie over belastingen:
Duitse belastingdienst, www.bzst.bund.de
International Bureau of Fiscal Documentation: www.ibfd.nl
Team Grensoverschrijdend Werken en Ondernemen van de Belastingdienst: www.douane.nl/overig/gwo
Andere verdragen
Naast dit Nederlands-Duits belastingverdrag bestaan er vanwege de buurlandstatus, alsmede de regelingen inzake naoorlogse aangelegenheden, vele andere overeenkomsten tussen beide landen. Het betreft onder meer verdragen op het gebied van rechtsvordering, arbitrage en verzoening, oorlogsgraven, sociale verzekering, grensverdragen, culturele en onderwijsovereenkomsten, luchtvaartovereenkomsten en bijstandverlening bij rampen. In maart 2005 werd een verdrag getekend inzake grensoverschrijdende politiesamenwerking en versterkte samenwerking in strafzaken dat op 1 september 2006 in werking trad.

Verdragsverhoudingen met de EU
Als lidstaat van de Europese Unie neemt Duitsland deel aan alle door de Europese Gemeenschap en Europese Unie gesloten bilaterale en multilaterale verdragen. Het Duitse buitenlandse beleid van na de Tweede Wereldoorlog heeft zich sterk gericht op een democratisch verbond van direct omringende staten. Vanuit deze oriëntatie, die na de Duitse eenwording in 1990 niet wezenlijk is veranderd, is het logisch dat het voormalige West-Duitsland tot de oprichters behoorde van de EGKS (1952) en de EEG (1957). Bij de verdere ontwikkeling van deze beide organisaties tot wat nu de Europese Unie is, heeft het land altijd een actieve rol gepeeld. Dit gold zowel voor het grote project van de interne markt, als bij de totstandkoming van de Europese Monetaire Unie (EMU). En meer recent, bij het verder ontwikkelen van een buitenlands en veiligheidsbeleid van de EU en van een gemeenschappelijk beleid op het gebied van justitie en politiesamenwerking (Verdrag van Amsterdam 1997). Ook tegenwoordig blijft Duitsland zich inzetten voor een verdere integratie van beleid tussen de EU-partners, waarbij het eigen federale model voor veel Duitse politici als voorbeeld dient.

Aanschaf van onroerend goed / koopwoning in Duitsland
Voordat een koper zijn handtekening onder een koopcontract zet, is het belangrijk te weten welke wettelijke bepalingen gelden voor het verwerven van onroerend goed in Duitsland. Bij de verwerving van onroerend goed krijgt u te maken met twee overeenkomsten en de inschrijving in het Grundbuch. Eerst sluit u een kansovereenkomst (''Kaufvertrag'') en daarna moeten partijen het eens zijn dat de eigendom van het stuk grond en de woning aan de koper wordt overgedragen. Deze overdracht wordt in Duitsland Auflassung genoemd. Tenslotte moet de wijziging van de eigendom in het Grundbuch worden ingeschreven. Pas na inschrijving in het Grundbuch wordt de koper eigenaar.

Courtage makelaar Duitsland
De makelaar zal in de meeste gevallen (een deel van) de courtage in rekening brengen bij de koper. Dat geldt in principe ook, indien u alleen maar gebruik maakt van een aanbod dat hij u uit zijn woningvoorraad doet en u hem dus geen zoekopdracht hebt gegeven. Bovendien is deze courtage over het algemeen een stuk hoger dan in Nederland. Gebruikelijk (maar onderhandelbaar) is dat de koper 3% makelaarscourtage (exclusief 19% BTW) van de verkoopprijs betaalt, maar deze mag wettelijk ook maximaal 6% van de verkoopprijs bedragen.
Het is dus van groot belang dat u in alle gevallen vooraf bespreekt of u courtage verschuldigd bent en welk tarief zal gelden; laat de makelaar dit altijd schriftelijk vastleggen.
De koop van een huis in Duitsland
Nieuwbouw of bestaande bouw kan juridisch alleen in combinatie met een stuk grond verworven worden.

Voor iedere overeenkomst, waarin iemand de eigendom van grond verwerft of overdraagt, is een notariële akte vereist. Niet alleen de Auflassung, maar ook het Kaufvertrag zelf moeten daarom notarieel vastgelegd worden. Wie zeker wil zijn dat hij het stuk grond in eigendom verkrijgt, dient aan te dringen op een spoedige afspraak bij de notaris.
De taken van de notaris in Duitsland
Voor het opmaken van de koopakte is de notaris verplicht het Grundbuch (kadaster) te controleren. Hij stelt zich op de hoogte of en welke belastingen en beperkingen op het onroerend goed rusten.
Hij krijgt voor zijn diensten alleen het door de staat vastgestelde tarief, ongeacht de hoeveelheid werk. Tot de verdere taken van de notaris behoren:

  • Het inlichten van de verantwoordelijke dienst voor de ruimtelijke ordening van de gemeente over de grondverkoop.
  • Het inlichten van de belastingdienst, die de koper de aanslag voor de overdrachtsbelasting stuurt.

* Het aanvragen van de eigendomsoverdracht bij het kadaster.